Bỏ qua điều hướng, đến bài học
← Toàn bộ bài học
BÀI 11 · 7–9 phút

Thực chiến tâm lý: vì sao biết đúng vẫn bấm sai?

Đi từ cảm xúc sang kế hoạch 5 ô, trước khi nghĩ đến lợi nhuận.

KỶ LUẬT · BÀI 11

Làm sao không bị FOMO và gồng lỗ kéo đi?

FOMO: nghe nhóm chat khoe lãi, sợ lỡ cơ hội nên mua ngoài kế hoạch. Neo giá: bạn chỉ muốn bán trên giá vốn, dù luận điểm đã thay đổi; giá vốn không khiến doanh nghiệp tốt lên.

Gồng lỗ và chốt non: hy vọng giá hồi khi sai, nhưng lại bán vội khi mới có lãi. Đừng để trạng thái đang lãi/lỗ một mình quyết định hành động.

Thiên kiến xác nhận: thích mã nào chỉ đọc tin tốt về mã đó. Trước khi theo dõi một cổ phiếu, cố ý tìm ba dữ kiện khiến bạn đổi ý.

Một kế hoạch 5 ô: (1) luận điểm và nguồn; (2) giá/tín hiệu theo dõi; (3) số tiền chịu rủi ro; (4) điều kiện chứng minh sai; (5) cách ghi chép lại sau khi vị thế kết thúc.

Dừng lỗ không phải bảo hiểm: thị trường có thể không khớp đúng mức dự tính, làm lỗ thực tế lớn hơn. Đứng ngoài vẫn là quyết định hợp lệ.

THỰC HÀNH KHÔNG DÙNG TIỀN THẬT

Nhóm chat báo 'mã XYZ chắc chắn tăng'. Thay vì bấm mua, viết một trang: vì sao quan sát, bằng chứng chống lại, kịch bản giảm, rủi ro tối đa chấp nhận, quy tắc theo dõi và điều kiện dừng.

Đừng hiểu nhầm: Một giao dịch thắng không chứng minh phương pháp tốt. Cần lưu cả các lần sai, chi phí và bối cảnh.

Tự kiểm tra

Giá vốn của tôi quyết định cổ phiếu có tốt hay không.

Chưa hẳn. Không. Cần xem luận điểm hiện tại và mức rủi ro.

Viết trước dữ kiện bác bỏ giúp hạn chế thiên kiến.

Đúng rồi. Đúng. Bạn tự đặt rào chắn cho cảm xúc.

Khi chưa hiểu mình mua gì, đứng ngoài là hợp lý.

Đúng rồi. Đúng. Không có nghĩa vụ phải giao dịch mỗi ngày.

GHI NHỚKhông chỉ hỏi 'nếu đúng được bao nhiêu', mà hỏi 'nếu sai tôi sẽ làm gì'.

Nội dung giáo dục, ví dụ hoàn toàn giả định; không phải lời khuyên mua/bán, không bảo đảm lợi nhuận. Người đọc tự tìm hiểu rủi ro và điều kiện của công ty chứng khoán.