Bỏ qua điều hướng, đến bài học
← Toàn bộ bài học
BÀI 03 · 5 phút

Trước khi hỏi lãi bao nhiêu, hỏi: nếu sai thì sao?

Một phép tính nhỏ giúp bạn nhìn thấy rủi ro trước khi mơ về lợi nhuận.

CHUYỆN 03 · CHIẾC Ô TRƯỚC CƠN MƯA

Người mới hay tính tiền lãi trước. Thử đảo ngược nhé.

Giả sử, chỉ để học tính, một người mua 100 cổ phiếu ở giá 30.000đ/cổ phiếu. Người ấy dự tính nếu giá xuống 27.000đ thì sẽ tìm cách thoát vị thế.

Tiền mua dự kiến3.000.000đ
Chênh lệch giá mỗi cổ phiếu3.000đ
Khoản lỗ theo kịch bản300.000đ

Phép tính: 100 × (30.000 − 27.000) = 300.000đ. Đây chưa tính phí, thuế giao dịch liên quan và trượt giá. Thực tế bạn có thể lỗ lớn hơn nếu giá biến động mạnh hoặc lệnh không khớp đúng mức mong muốn.

Con số đó không nói nên mua hay bán. Nó giúp bạn tự hỏi: nếu tình huống xấu xảy ra, mình có chịu nổi không?

CHƯA CÓ KẾ HOẠCH

“Giảm thì đợi lên lại.”

Không có giới hạn rõ, quyết định rất dễ bị chi phối bởi sợ hãi và hy vọng.

CÓ NGUYÊN TẮC

“Điều gì chứng minh mình đã sai?”

Đặt trước giả định, mức chịu rủi ro và cách phản ứng. Nhưng vẫn phải tính đến tình huống không khớp như dự kiến.

Một sự thật cần biết: “dừng lỗ” không phải chiếc phanh bảo đảm. Giá có thể nhảy qua mốc dự tính, đặc biệt khi biến động mạnh hoặc thiếu thanh khoản.

Tự kiểm tra

Có đặt mốc dừng lỗ là chắc chắn chỉ mất đúng 300.000đ.

Chưa hẳn. Không. Đây là mức lỗ giả định. Trượt giá, phí và không khớp lệnh có thể làm số thực tế khác đi.

Trước khi mua nên biết mình chịu được kịch bản xấu tới đâu.

Đúng rồi. Đúng. Mức chịu rủi ro và kế hoạch quan trọng hơn cảm giác đang có cơ hội.

Nếu chưa hiểu rủi ro, đứng ngoài tìm hiểu thêm cũng là lựa chọn.

Đúng rồi. Đúng. Không giao dịch cũng có thể là một quyết định có kỷ luật.

GHI NHỚĐừng chỉ chuẩn bị cho chuyện đúng. Hãy biết mình làm gì khi giả định ban đầu sai.

Nội dung giáo dục, ví dụ hoàn toàn giả định; không phải lời khuyên mua/bán, không bảo đảm lợi nhuận. Người đọc tự tìm hiểu rủi ro và điều kiện của công ty chứng khoán.